Pokaż główną treść

Cukrzyca a dysfunkcja seksualna

Wsparcie naukowe: dr Gidon Bönhof

U osób z cukrzycą dysfunkcje seksualne występują częściej, niż u osób niecierpiących na cukrzycę. Połowa wszystkich mężczyzn z cukrzycą doświadcza dysfunkcji seksualnych, np. zaburzeń orgazmu lub wytrysku.

Około jedna trzecia kobiet z cukrzycą doświadcza dysfunkcji seksualnych w ciągu swojego życia, w tym zmniejszonego pożądania lub bólu podczas stosunku. Jednakże dane dotyczące częstości występowania choroby u kobiet nie są kompletne i może się okazać, że jeszcze więcej kobiet z cukrzycą cierpi na dysfunkcje seksualne.

Przyczyn występowania dysfunkcji seksualnych jest wiele. Mogą być one wywołane lub nasilone przez uszkodzenia nerwów związane z cukrzycą, zaburzenia krążenia lub zaburzenia hormonalne. Niektóre leki mogą zwiększać ograniczenia.

Niemniej jednak upośledzone funkcje seksualne często mają wiele innych przyczyn, które nie ograniczają się do cukrzycy. Różnica potrzeb w związku, stres w pracy, fazy depresji to tylko niektóre okoliczności, które prowadzą do niezaspokojonej seksualności. W takim przypadku należy w odpowiednim czasie przeprowadzić rozmowę z lekarzem i poszukać wsparcia na wczesnym etapie.

Warto wiedzieć:

Zaburzenia funkcji seksualnych nierzadko są konsekwencją cukrzycy.

Dysfunkcja seksualna u mężczyzn z cukrzycą

Bardzo często dotyczy to starszych mężczyzn, którzy chorują na cukrzycę od wielu lat i mają słabą kontrolę poziomu cukru we krwi lub dodatkowe schorzenia, takie jak nadciśnienie tętnicze lub podwyższony poziom cholesterolu.

Dysfunkcje seksualne u mężczyzn mogą być różnego rodzaju:

  • zaburzenia erekcji
  • zaburzenia wytrysku
  • zaburzenia orgazmu.

Zaburzenia erekcji to stan, w którym penis nie może osiągnąć lub utrzymać erekcji umożliwiającej odbycie stosunku płciowego. Zaburzenia erekcji są głównym problemem u 50% mężczyzn z dysfunkcjami seksualnymi. W przypadku cukrzycy gorsza kontrola poziomu cukru we krwi może prowadzić do częstszego i wcześniejszego wystąpienia zaburzeń erekcji. Inne czynniki ryzyka to nadwaga, palenie tytoniu, nadciśnienie tętnicze i podwyższony poziom cholesterolu.

Centrum Informacji o Seksualności i Zdrowiu – Informationszentrum für Sexualität und Gesundheit e.V. – opracowało kwestionariusz dotyczący zaburzeń erekcji (FRED) (linki w języku niemieckim), który może pomóc w podjęciu decyzji o leczeniu. W celu dalszego leczenia, obejmującego tabletki, zastrzyki lub stymulatory, osoby dotknięte tym schorzeniem powinny zostać skierowane do specjalisty urologa. Ponadto, ważne jest również leczenie cukrzycy, np. lepsza kontrola poziomu cukru we krwi, zrównoważona dieta, regularny ruch lub utrata wagi. Często przydatne może być również wsparcie psychoterapeutyczne.

Dodatkowe informacje oraz zbiór adresów największych klinik urologicznych w Niemczech można znaleźć na portalu Impotenz.net (linki w języku niemieckim).

Skuteczne leki na receptę w leczeniu zaburzeń erekcji u mężczyzn z cukrzycą nazywane są inhibitorami PDE-5 (inhibitory fosfodiesterazy typu 5). Przyjmowanie preparatu należy zawsze skonsultować z lekarzem, aby uniknąć ryzyka dla zdrowia i rozważyć możliwe skutki uboczne.

Oprócz tabletek istnieją mechaniczne środki wspomagające erekcję, takie jak pompy próżniowe czy możliwość wstrzykiwania substancji rozszerzających naczynia krwionośne do ciał jamistych prącia lub aplikowania ich przez cewkę moczową. Metody te nie są również pozbawione skutków ubocznych i mogą być postrzegane jako nieprzyjemne.

W przypadku udowodnionego niedoboru testosteronu można zastosować hormonalną terapię zastępczą, która powinna być stosowana tylko po dokładnym badaniu i pod kontrolą lekarza. W bardzo rzadkich przypadkach i pilnej chęci uzyskania potencji może pomóc interwencja chirurgiczna, jeśli wszystkie alternatywne rozwiązania okazały się wcześniej nieskuteczne.

Dysfunkcja seksualna u kobiet z cukrzycą

Związek dysfunkcji seksualnych i cukrzycy u kobiet jest niejasny. Dotychczas niewiele wiadomo na temat wpływu kontroli stężenia glukozy we krwi i czasu trwania cukrzycy. Niemniej jednak u kobiet z cukrzycą może nasilać się szereg objawów dysfunkcji seksualnych.

  • Zmniejszona zdolność do podniecenia lub osiągnięcia orgazmu
  • Zmniejszone pożądanie seksualne
  • Ból podczas stosunku
  • Zmniejszona wilgotność pochwy

Te zaburzenia u kobiet z cukrzycą często prowadzą do pogorszenia czynników psychologicznych, np. epizodu depresyjnego. Aby móc lepiej samodzielnie określić, czy występują zaburzenia seksualne, Informationszentrum für Sexualität und Gesundheit e. V. (Centrum Informacji o Seksualności i Zdrowiu) opracowało kwestionariusz dla kobiet dotyczący zaburzeń seksualnych (Zaburzenia seksualności u kobiet – kwestionariusz interaktywny, STEFFI (linki w języku niemieckim)). Ponadto osoby dotknięte chorobą mogą wykonać badanie u ginekologa.

Dla kobiet istnieją tzw. trenażery waginalne lub dna miednicy, które wzmacniają mięśnie i przepływ krwi do dna miednicy, co może pomóc w problemach z trzymaniem moczu i orgazmem. W przypadku zaburzeń lubrykacji, czyli braku nawilżenia błon śluzowych, pomocne mogą być lubrykanty lub hormonalne, działające miejscowo kremy z aktywnym składnikiem, estriolem. Ponadto, można również spróbować stosować pod nadzorem lekarza hormony płciowe w postaci plastrów, kapsułek dopochwowych lub tabletek.

Źródła:

Bundesärztekammer et al.: Patientenleitlinie zur Nationalen Versorgungsleitlinie Nervenschädigungen bei Diabetes. 1. Auflage. Version 1.0. 2014
Di Francesco, S. et al.: The Impact of Metabolic Syndrome and Its Components on Female Sexual Dysfunction: A Narrative Mini-Review. In: Curr Urol, 2018, 12: 57-63
Informationszentrum für Sexualität und Gesundheit e. V.: Zuckerkrankheit (Diabetes mellitus) und Sexualität. (Letzter Abruf: 21.11.2019)
Kizilay, F. et al.: Diabetes and Sexuality. In: Sex Med Rev, 2017, 5: 45-51
Kouidrat, Y. et al.: High prevalence of erectile dysfunction in diabetes: a systematic review and meta-analysis of 145 studies. In: Diabet Med, 2017, 34: 1185-1192
Stan: 06.12.2019