Pokaż główną treść

Co to jest cukrzyca ciężarnych?

Wsparcie naukowe: dr hab. Sandra Hummel

Ciąża powoduje silne zmiany w metabolizmie matki ze względu na zmienioną gospodarkę hormonalną. Zmiany te mogą również wpływać na metabolizm cukru we krwi: Wówczas poziom cukru we krwi matki stale przekracza określone wartości. W wyniku tego rozwija się cukrzyca ciężarnych. Cukrzyca ciężarnych występuje u niespełna 6% wszystkich kobiet w ciąży.

Z reguły ta forma cukrzycy pojawia się dopiero w drugiej połowie ciąży, czyli między 24. a 28. tygodniem. Niewykryta cukrzyca ciężarnych może prowadzić do zagrożeń zarówno dla matki, jak i dziecka. Choroba ta może być jednak wykryta i leczona we wczesnym stadium za pomocą testu przesiewowego stężenia glukozy we krwi (test obciążenia glukozą).

Podwyższony poziom glukozy we krwi podczas ciąży występuje częściej u kobiet, które mają dużą nadwagę, mają krewnych z cukrzycą typu 2 lub z wcześniejszą cukrzycą ciążową w wywiadzie.

Często po ciąży poziom cukru we krwi wraca do normy i cukrzyca znika. Jednak u ponad połowy kobiet z cukrzycą ciężarnych po kilku latach rozwija się cukrzyca typu 2. Kobiety z istniejącą cukrzycą, które zaszły w ciążę, nie należą do tej kategorii.

Tutaj można dowiedzieć się więcej o powstawaniu cukrzycy ciężarnych!

Warto wiedzieć:

Cukrzyca ciężarnych jest zaburzeniem metabolicznym, które po raz pierwszy zostaje zdiagnozowane podczas ciąży. Często potem znowu znika.

Jak często występuje cukrzyca ciężarnych?

Cukrzyca ciężarnych jest jednym z najczęstszych powikłań ciąży. Według badań z 2017 r. dotyczy ona 5,9% wszystkich ciąż w Niemczech. Wydaje się jednak, że liczba niezgłoszonych przypadków jest znacznie wyższa. Analiza badań przesiewowych ciąży ze wszystkich publicznych ubezpieczycieli zdrowotnych w 2014 i 2015 roku wskazuje na znacznie większą częstość występowania cukrzycy ciężarnych. Według tych danych problem dotyczyłby 13,2% wszystkich kobiet w ciąży. Przypuszczalnie rzeczywisty odsetek znajduje się pośrodku tych dwóch wartości.

W ciągu ostatnich 15 lat na całym świecie wzrosła liczba zachorowań na cukrzycę ciężarnych. Szczególnie zagrożone są kobiety w ciąży z nadwagą i w starszym wieku. Oba te zjawiska są coraz bardziej powszechne. Ponadto zmieniono procedury badawcze i wprowadzono nowe wartości graniczne wykrywania cukrzycy ciężarnych.

Więcej informacji o czynnikach ryzyka cukrzycy ciężarnych można znaleźć tutaj!

Czy istnieją typowe objawy cukrzycy ciężarnych?

Z reguły choroba metaboliczna postępuje bez żadnych zauważalnych objawów. Typowe objawy cukrzycy (typu 1 i typu 2), takie jak silne pragnienie i zwiększona potrzeba oddawania moczu, zazwyczaj nie występują.

Inne objawy, takie jak zmęczenie lub osłabienie, są często mylnie interpretowane jako normalne objawy towarzyszące ciąży. Dlatego tym ważniejsze są regularne badania lekarskie.

Jeśli cukrzyca ciężarnych nie będzie leczona na czas, może mieć to poważne konsekwencje dla matki i dziecka. Objawy cukrzycy ciężarnych mogą być następujące:

  • zwiększone ciśnienie krwi
  • zwiększona ilość płynu owodniowego
  • zwiększona zawartość cukru w moczu
  • zwiększona podatność na infekcje pęcherza moczowego
  • silny wzrost wagi i wielkości nienarodzonego dziecka.

Objawy te nie są jednak wystarczające do wykrycia cukrzycy ciężarnych. Do tego niezbędne jest badanie poziomu glukozy we krwi.

Źródła:

Deutsche Diabetes Gesellschaft et al.: Deutscher Gesundheitsbericht Diabetes 2019. Kirchheim Verlag, Mainz, 2019
Deutsche Diabetes Gesellschaft et al.: S3-Leilinie Gestationsdiabetes mellitus (GDM) - Diagnostik, Therapie und Nachsorge. Langfassung. 2. Auflage. 2018
Deutsche Diabetes Gesellschaft et al.: S3-Leilinie Gestationsdiabetes mellitus (GDM) - Diagnostik, Therapie und Nachsorge. Patientinnenempfehlung. 2. Auflage. 2018
Kleinwechter, H. et al.: Gestationsdiabetes mellitus (GDM) – Diagnostik, Therapie und Nachsorge. In: Diabetologie, 2017, 12: S218–S232
Nationale Diabetes-Surveillance am Robert Koch-Institut: Diabetes in Deutschland – Bericht der Nationalen Diabetes-Surveillance 2019. Robert Koch-Institut, Berlin
Stan: 31.10.2019